کابل – افغانستان د برېښنا په سکتور کې د درنو فساد تورونه؛ د عبدالباري عمر پر ضد د میلیونونو ډالرو د پټو معاملو ادعاوې

بریانیوز:( دو شنبه۲۲  جدی۱۴۰۴)   په داسې حال کې چې افغانستان له سخت اقتصادي بحران، د برېښنا له کمښت او د زیربنایي پروژو له ټکنۍدو سره مخ دی، تازه اسناد او راپورونه د برېښنا شرکت (برشنا) د رئیس، عبدالباري عمر، پر وړاندې د پراخ مالي فساد تورونه را برسېره کوي. د دغو اسنادو له مخې، نوموړي د برېښنا د ستراتیژیکو پروژو قراردادونه د شفافې داوطلبۍ له پروسې پرته، د خپل نفوذ له لارې ځانګړو بهرنیو شرکتونو ته ور پېژندلي دي

په ټولنیزو رسنیو کې خپاره شوي برېښنالیکونه ښيي چې د برشنا د لوړپوړي مدیریت له لوري د ازبکستان له لوري د تمویل کېدونکو برېښنايي پروژو لپاره ځینې شرکتونه په مستقیم ډول معرفي شوي، څو د قراردادونو د ترلاسه کولو زمینه ورته برابره شي. دا په داسې حال کې ده چې د دولتي تدارکاتو قوانین د ازاد رقابت، شفافیت او حساب‌ورکونې غوښتنه کوي

پټې معاملې او د قانون تر پښو لاندې کول

د افشا شوو اسنادو له مخې، عبدالباري عمر د برېښنا د وارداتو او زیربنایي پروژو په تړاو د میلیونونو ډالرو په ارزښت معاملې د داخلي او بهرنیو شریکانو سره د غیررسمي اړیکو له لارې تنظیم کړې دي. شنونکي وایي، دا کړنې نه یوازې د اداري فساد ښکاره بېلګه ده، بلکې د هېواد ملي ګټو ته هم جدي زیان رسوي

یو شمېر اقتصادي کارپوهان باور لري چې د برېښنا سکتور، چې د هېواد د اقتصادي ودې ملا تیر بلل کېږي، د شخصي ګټو قرباني شوی دی. د هغوی په وینا، کله چې قراردادونه د وړتیا پر ځای د اړیکو پر بنسټ وویشل شي، پایله یې ټیټ کیفیت، لوړې بیې او د ولس د باور له منځه تګ وي

د ولس غبرګون او پراخې اندېښنې

د دغو راپورونو تر خپرېدو وروسته، د ټولنیزو رسنیو کاروونکو سخت غبرګون ښودلی او د شفافو پلټنو غوښتنه یې کړې ده. ډېری افغانان پوښتنه کوي چې ولې د هېواد مهمې پروژې د څو کسانو د شخصي شتمنۍ د زیاتولو وسیله ګرځېدلې دي، په داسې حال کې چې ولس د برېښنا له دوامدار کمښت سره مخ دی

د کابل یو شمېر اوسېدونکي وایي، که دا تورونه رښتیا وي، نو دا د هغو ژمنو ښکاره نقض دی چې د فساد پر ضد د مبارزې په اړه ورکړل شوې وې. د هغوی په باور، د حساب‌ورکونې نشتوالی د فساد جرړې لا ژوروي

رسمي چوپتیا او د راتلونکي پوښتنې

تر دې دمه، عبدالباري عمر او د برشنا شرکت د دغو تورونو په اړه رسمي غبرګون نه دی ښودلی. خو حقوقي شنونکي وایي، که اسناد کره وي، نو اړینه ده چې بې‌طرفه او خپلواکې پلټنې ترسره شي او پایلې یې له ولس سره شریکې شي.

په داسې وخت کې چې افغانستان د انرژۍ په برخه کې د ځان بسیاینې هڅې کوي، دا ډول تورونه د هېواد پر راتلونکو پروژو، نړیوال باور او اقتصادي ثبات سیوری اچوي. څارونکي خبرداری ورکوي چې که د فساد پر وړاندې جدي اقدام ونه شي، د برېښنا سکتور به د پرمختګ پر ځای د لانجو په ډګر بدل شي