د امریکا د سنا د بهرنیو اړیکو د کمېټې مشر جیم ریش: د طالبانو نوی جزايي اصول نامه افغانستان شاته بیايي او د غلامۍ بڼه قانوني کوي
بریانیوز(چهارشنبه، ۸ دلو۱۴۰۴) د امریکا د سنا د بهرنیو اړیکو د کمېټې مشر، جیم ریش، د طالبانو پر تازه خپره شوې جزايي اصولنامه سختې نیوکې کړي او دا ډله یې تورنه کړې چې په افغانستان کې یې غلامي په رسمي ډول منلې او هېواد یې د تاریخ تورو پړاوونو ته ورګرځولی دی. نوموړي د سهشنبې په ورځ په ټولنیزه شبکه «ایکس» کې په یوه پیغام کې ولیکل چې د طالبانو دا کړنې نه یوازې د امریکا له ملي ګټو سره په ټکر کې دي، بلکې هغو امریکايي سرتېرو ته هم سپکاوی دی چې کلونه یې په افغانستان کې خدمت کړی دی
جیم ریش ویلي، هغه اصولنامه چې د طالبانو د مشر هبتالله اخندزاده لهخوا لاسلیک او خپره شوې، په ښکاره ډول ټولنه په بېلابېلو ټولنیزو طبقو وېشي او په څو مادو کې د غلامۍ او د غلامانو د حقونو یادونه کوي، چې دا چاره د بشري حقونو له بنسټیزو ارزښتونو سره په ټکر کې ده
د یاد سند خپرېدو پراخ غبرګونونه راپارولي دي؛ افغان ښاریان، د بشري حقونو فعالان او سیاسي څېرې دا اصولنامه د انساني کرامت پر ضد یو خطرناک ګام بولي او خبرداری ورکوي چې دا ډول قوانین به افغانستان لا ډېر منزوي او د نړۍ له معاصرو ارزښتونو لرې کړي
◾️ ۵ مهم ټکي:
۱. د امریکا سخت دریځ:
د امریکا د سنا لوړپوړی غړی دا اصولنامه د منلو وړ نه بولي او دا یې د واشنګټن د ګټو پر ضد څرګنده سرغړونه بللې ده
۲. د غلامۍ قانوني کول:
منتقدان وایي، د طالبانو په جزايي اصولنامه کې د غلامۍ یادونه د انساني حقونو ښکاره نقض او د تاریخ شاته تګ دی
۳. ټولنیزه طبقهبندي:
سند ټولنه په طبقو وېشي، چې دا کار د برابرۍ اصل له منځه وړي او د تبعیض بنسټ ږدي
۴. نړیوال او کورنی غبرګون:
د افغانانو تر څنګ، د بشري حقونو نړیوال فعالان هم دا اصولنامه په کلکه غندي
۵. د افغانستان راتلونکی:
شنونکي خبرداری ورکوي چې دا ډول قوانین به افغانستان نور هم نړیوال انزوا ته ټېل وهي او د سیاسي او اقتصادي بحرانونو لړۍ به اوږده کړي