سالروز کودتای ۷ ثور؛ آغاز یکی از خونین‌ترین فصل‌های تاریخ افغانستان

سالروز کودتای ۷ ثور؛

 آغاز یکی از خونین‌ترین فصل‌های تاریخ افغانستان

بریانیوز(سه‌شنبه، ۸ ثور ۱۴۰۵) امروز هفتم ثور، سالروز کودتای خونین حزب دموکراتیک خلق افغانستان در سال ۱۳۵۷ خورشیدی است؛ رویدادی که بسیاری از تحلیلگران آن را آغاز یکی از تاریک‌ترین و ویرانگرترین دوره‌های تاریخ معاصر کشور می‌دانند.

در این روز، حزب دموکراتیک خلق افغانستان با حمایت مستقیم اتحاد شوروی سابق، علیه حکومت محمد داوود خان کودتای نظامی انجام داد و با سرنگونی نظام وقت، قدرت سیاسی را به دست گرفت. در جریان این کودتا، محمد داوود خان و اعضای خانواده‌اش کشته شدند ورسما نخستین حکومت کمونیستی به رهبری نورمحمد تره‌کی در افغانستان شکل گرفت.

این رویداد به باور آگاهان، صرفاً یک تغییر قدرت نبود، بلکه آغاز مرحلۀ از مداخله خارجی، سرکوب داخلی و فروپاشی ساختارهای سیاسی و اجتماعی کشور بود؛ مرحلۀ که به گفته آنان، افغانستان را وارد چرخۀ از جنگ، خشونت، مهاجرت اجباری و ویرانی گسترده ساخت.

منتقدان حزب دموکراتیک خلق و جریان‌های کمونیستی، این دوره را سرشار از نقض گسترده حقوق بشر، اعدام‌های دسته‌جمعی، زندان‌های مخفی و سرکوب خونین مخالفان سیاسی و مذهبی می‌دانند. بسیاری از ناظران، قتل‌عام زندانیان سیاسی، بمباران مناطق مسکونی و سرکوب اعتراضات مردمی را از جمله جنایات این دوره عنوان می‌کنند.

تحلیلگران سیاسی می‌گویند کودتای ۷ ثور افغانستان را به میدان رقابت قدرت‌های بزرگ در دوران جنگ سرد تبدیل کرد؛ رقابتی که زمینه‌ساز اشغال کشور توسط نیروهای شوروی و آغاز دهه‌ها جنگ داخلی شد.

سمیع‌الله احمدزی، تحلیلگر سیاسی گفته است:«این رویداد یک بحران بزرگ ایجاد کرد و افغانستان را به میدان رقابت قدرت‌های بزرگ تبدیل ساخت؛ جنگ‌هایی که بیش از چهار دهه ادامه یافت و کشور نتوانست از این بحران رهایی یابد.»

امارت اسلامی نیز با محکوم کردن کودتای ۷ ثور، بر حفظ نظام شرعی، تقویت وحدت ملی و جلوگیری از تکرار اختلافات گذشته تأکید کرده است.

حمدالله فطرت، معاون سخنگوی امارت اسلامی گفته است:

«امارت اسلامی کودتای هفتم ثور و تجاوز پس از آن را محکوم می‌کند و هشتم ثور( سالروز خروج قوای شوروی) را یک روز تاریخی، پرافتخار و نعمت بزرگ الهی می‌داند.»

هفتم ثور همچنان در حافظه تاریخی افغانستان به‌عنوان نماد آغاز یک دوره پر از جنگ، بی‌ثباتی و مداخله خارجی باقی مانده است؛ دورۀ که پیامدهای آن تا دهه‌ها بر سرنوشت مردم افغانستان سایه انداخت.