تعلیق گروه تماس شانگهای با افغانستان؛ نگرانی‌های امنیتی و بازتاب‌های تاریخی

تعلیق گروه تماس شانگهای با افغانستان؛

 نگرانی‌های امنیتی و بازتاب‌های تاریخی

بریانیوز:(سه شنبه، ۱۸ حمل۱۴۰۵) رسانه‌های روسی گزارش داده‌اند که به نقل از نورلان یرمک‌بایف، سرمنشی سازمان همکاری شانگهای، گروه تماس این سازمان با افغانستان به حالت تعلیق درآمده است؛ اقدامی که در عین ادامه توجه این نهاد به تحولات افغانستان، نشان‌دهنده پیچیدگی وضعیت کنونی در منطقه می‌باشد.

یرمک‌بایف تأکید کرده است که افغانستان تأثیر مستقیم بر امنیت و ثبات منطقه دارد، بالخصوص آن‌که شماری از کشورهای عضو این سازمان با افغانستان مرز مشترک دارند. این موضوع باعث شده که تحولات داخلی افغانستان به یکی از محورهای مهم بحث در نشست‌های این سازمان تبدیل شود.

نگرانی‌های امنیتی و منطقه‌ای

در آخرین نشست سازمان همکاری شانگهای، اعضا نسبت به وضعیت امنیتی افغانستان ابراز نگرانی کرده و بر افزایش قاچاق مواد مخدر، حضور گروه‌های هراس‌افگن در مرزهای شمالی و آنچه «ضعف‌های امنیتی» عنوان شده، تأکید کرده‌اند. این نگرانی‌ها در حالی مطرح می‌شود که کشورهای آسیای میانه همواره از نفوذ ناامنی از خاک افغانستان بیم داشته‌اند.

با این حال، مقام‌های امارت اسلامی پیش از این چنین نگرانی‌هایی را «بی‌اساس» و به دور از واقعیت خوانده و تأکید کرده‌اند که امنیت در سراسر کشور تأمین شده است.

پیشینه گروه تماس و نقش شانگهای

گروه تماس سازمان همکاری شانگهای با افغانستان نخستین‌بار در سال ۲۰۰۵ ایجاد شد تا زمینه گفت‌وگو و هماهنگی میان این سازمان و دولت افغانستان را فراهم سازد. این گروه به‌ویژه پس از تحولات ناشی از حملات ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱ و حضور نیروهای بین‌المللی در افغانستان، اهمیت بیشتری یافت.

در سال‌های بعد، به‌خصوص پس از خروج نیروهای خارجی و تحولات ناشی از سقوط کابل در ۲۰۲۱، نقش این سازمان در بررسی وضعیت افغانستان برجسته‌تر شد. کشورهای عضو، به‌ویژه روسیه و چین، همواره تلاش کرده‌اند تا از طریق این چارچوب، تهدیدهای امنیتی بالقوه را مدیریت کنند.

سازمانی با محوریت امنیت منطقه‌ای

سازمان همکاری شانگهای که در سال ۲۰۰۱ تأسیس شد، یکی از مهم‌ترین نهادهای منطقه‌ای در حوزه امنیت و همکاری‌های سیاسی به‌شمار می‌رود. اعضای اصلی آن شامل چین، روسیه، پاکستان و کشورهای آسیای میانه هستند و تمرکز اصلی آن بر مبارزه با تروریزم، افراط‌گرایی و قاچاق مواد مخدر است.

آینده همکاری‌ها در هاله‌ای از ابهام

تعلیق فعالیت گروه تماس با افغانستان، در حالی‌که نگرانی‌ها درباره وضعیت امنیتی ادامه دارد، می‌تواند نشانه‌ای از کاهش تعامل رسمی این سازمان با کابل باشد. با این وجود، تأکید دبیرکل سازمان بر اهمیت افغانستان نشان می‌دهد که این کشور همچنان در مرکز توجه معادلات امنیتی منطقه باقی خواهد ماند.

کارشناسان معتقدند که آینده روابط میان افغانستان و سازمان همکاری شانگهای، به چگونگی مدیریت نگرانی‌های امنیتی و سطح تعامل دیپلماتیک میان طرف‌ها بستگی خواهد داشت.